• امروز : جمعه - ۲۵ خرداد - ۱۴۰۳
  • برابر با : Friday - 14 June - 2024
12
حیدر زمانی

ورود غیرقانونی!

  • کد خبر : 3041
  • ۱۲ بهمن ۱۴۰۲ - ۱۱:۵۸
ورود غیرقانونی!
آیا خدمات فورواردری کار شرکت‌های نمایندگی و کارگزاری است؟

آیا خدمات فورواردری کار شرکت‌های نمایندگی و کارگزاری است؟

اگر ارائه خدمات حمل‌ونقل بین‌المللی در شاخه بارفرابری (فورواردری) به این سادگی است که هر شخصیتی حقوقی اعم از شرکت نمایندگی کشتیرانی، شرکت کارگزاری خدمات بار هوایی، شرکت‌های بازرگانی، حق‌العمل‌کاری و… با هر مجوزی بتوانند اقدام به این امر کنند، پس هدف از تشکیل شرکت حمل‌ونقل بین‌المللی چیست؟ اساساً رعایت آیین‌نامه سخت سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای، تودیع تضامین نزد موسسه ضامن کارنه‌تیر، نظارت‌های مستقیم گمرک جمهوری اسلامی ایران، عضویت در انجمن‌های محلی و فدراسیون‌های بین‌المللی، پوشش بیمه مسئولیت با هزینه بالا و… برای تاسیس شرکت حمل‌ونقل بین‌المللی به چه منظور است؟ در عرصه حمل‌ونقل بین‌المللی و به‌خصوص خدمات بارفرابری چه می‌گذرد؟ چه عواملی تخلفات متعدد و پرونده‌های اختلافات پیچیده بین صاحبان کالا و شرکت‌هایی که با استفاده از مجوز نمایندگی کشتیرانی و یا مجوز کارگزاری خدمات بار هوایی در جایگاه شرکت حمل‌ونقل وارد قرارداد خدمات بارفرابری می‌شوند را رقم زده است؟

به گزارش روابط عمومی به نقل از پایگاه خبری ترابران، در حوزه حمل‌ونقل بین‌المللی و به‌خصوص خدمات بارفرابری (فورواردری) سردرگمی‌های فراوانی وجود دارد و دعاوی بین صاحبان کالا و اشخاص حقوقی و حتی حقیقی که در سایه خلأ قوانین خود را به‌عنوان شرکت بارفرابری معرفی می‌کنند رو به فزونی گذاشته است. به عبارت دیگر، بهره‌گیری از عباراتی مانند Freight Forwarding، لجستیک، حمل‌ونقل بین‌المللی و غیره به‌دنبال نام شرکت‌ها که شائبه شرکت حمل‌ونقل بین‌المللی را برای صاحبان کالا ایجاد می‌کند منجر به خلق مدل‌های تجاری جدیدی شده که مبنای قانونی ندارند و فقط پیچیدگی‌های حقوقی ایجاد کرده‌اند.

ناهنجاری‌ها تا جایی پیش رفته که در حال حاضر، اشخاصی با طراحی و راه‌اندازی یک وب‌سایت، لوگو و نام‌های غیررسمی اقدام به معرفی خود در فضای مجازی به‌عنوان شرکت حمل‌ونقل بین‌المللی می‌کنند و البته موفق به گشایش باب همکاری با صاحبان کالا هم می‌شوند که در بخش‌های دیگر همین مقاله به علل این امر خواهیم پرداخت. از سوی دیگر، هر چه تعداد مجوزهای نمایندگی کشتیرانی و خدمات بار هوایی (نه حمل‌ونقل بین‌المللی) صادره از سوی سازمان‌های ذی‌ربط از جمله سازمان بنادر و دریانوردی، سازمان هواپیمایی کشوری و یا راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران برای فعالیت کارگزاری بیشتر می‌شود، به همان نسبت دامنه نابسامانی‌ها در زمینه خدمات بارفرابری (فورواردری) وسیع‌تر می‌گردد.

ولی آیا در قوانین کشور مسئولیت‌های مدنی که برای شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی به‌عنوان «متصدی حمل» در نظر گرفته شده، با سایر فعالین این حوزه یکسان است؟ اگر پاسخ منفی است پس این‌گونه شرکت‌ها چطور امکان مداخله در بازار حمل‌ونقل بین‌المللی و ارائه سرویس‌های بارفرابری را یافته‌اند؟ اصالتاً فعالیت بارفرابری (فورواردری) چیست و بارفرابر (فورواردر) کیست؟ از دیدگاه قوانین و مقررات چه شخصیت‌های حقوقی مجاز به ارائه چنین خدماتی هستند؟ برای پاسخ به این سوالات لازم است نگاهی اجمالی به آیین‌نامه‌های تاسیس و فعالیت و همین‌طور مجوزهای صادره از سوی معاونت‌های وزارت راه و ترابری کشور و رده‌بندی‌های صورت گرفته داشته باشیم.

بررسی‌های به‌عمل آمده به‌خوبی نشان می‌دهد که تنها فعالیتی که احتمالاً دارندگان مجوزهای نمایندگی و کارگزاری به آن اشتغال ندارند فعالیتی است که در اساسنامه شرکت‌هایشان پیش‌بینی شده و قانوناً مجاز به انجام آن هستند.

چه کسانی بر این سفره دعوت هستند؟

براساس آیین‌نامه تاسیس و فعالیت شرکت حمل‌ونقل بین‌المللی (مصوب جلسه ۱۶۱ شورای عالی هماهنگی ترابری کشور مورخ ۱۳۷۷٫۰۷٫۰۸) مشتمل بر ۲۳ ماده ۲۷ تبصره؛ شرکت حمل‌ونقل بین‌المللی عبارتست از یک شخصیت حقوقی که به‌منظور تصدی عملیات حمل‌ونقل بین‌المللی کالا شامل فعالیت‌های فورواردری، کریری و یا تواماً تشکیل خواهد شد.

حالا فعالیت فورواردری به چه معناست؟ براساس همین مصوبه، فعالیت فورواردری عبارت است از هماهنگی ترتیب حمل کالا به یکی از شیوه‌های مختلف زمینی، هوایی، دریایی یا ترکیبی از آنها و همچنین انجام خدمات مربوطه و قبول مسئولیت به‌موجب بارنامه صادره و قراردادهای منعقده.

بر اساس مفاد آیین‌نامه تاسیس و فعالیت شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی، فقط این شرکت‌ها (شخصیت‌های حقوقی) مجاز به ارائه خدمات حمل‌ونقل بین‌المللی و پذیرش تصدی حمل هستند که با تأیید امور کارنه‌تیر اتاق بازرگانی صنایع معادن و کشاورزی جهت استفاده از مزایای کنوانسیون TIR و نیز تأیید گمرک جمهوری اسلامی ایران مجاز به فعالیت در کلیه گمرکات اجرایی کشور می‌شوند.

در ماده ۲ آیین‌نامه به وضوح آمده است که انجام هرگونه عملیات حمل‌ونقل بین‌المللی کالا به‌وسیله بخش دولتی، تعاونی و خصوصی مستلزم اخذ مجوز تاسیس شرکت و پروانه فعالیت مطابق مفاد این آیین‌نامه از سازمان حمل‌ونقل و پایانه‌های کشور (سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای فعلی) است.

در ماده ۲۰ آیین‌نامه نیز وظایف و مسئولیت‌های فورواردر، صلاحیت‌ها و خدمات قابل ارائه در ۲۷ بند تعریف و رده‌بندی شده است. بر این اساس، به‌طور خلاصه شرکت حمل‌ونقل بین‌المللی می‌تواند در مقام متصدی اصلی حمل، در مقام کارگزار، به‌عنوان کریر، به‌عنوان بارفرابر (فورواردر)، در نقش توأمان کریر و فورواردر، به‌عنوان صادرکننده بارنامه حمل تک‌وجهی و چندوجهی و منعقدکننده قرارداد حمل به‌منظور پذیرش تصدی حمل در راستای ماده ۳۸۶ قانون تجارت ایفای نقش کند. ارائه خدمات مرزی جهت کامیون‌های ورودی و خروجی، اظهار کالا به گمرک جهت انجام تشریفات ترانزیت خارجی و داخلی (رویه عبوری)، تحویل کالا به گمرک و اخذ قبض انبار و تملک یا تحت پوشش قرار دادن کامیون‌های مورد نیاز نیز از جمله صلاحیت‌ها و اختیارات شرکت حمل‌ونقل بین‌المللی است.

در عین حال، شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی با عضویت در سازمان فیاتا (فدراسیون جهانی انجمن‌های شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی) از طریق انجمن‌های محلی، تنها مرجع صالح جهت صدور بارنامه   FBبرای صاحبان کالا شناخته می‌شوند. البته علاوه بر آیین‌نامه سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای، در قانون تجارت، کنوانسیون CMR و نهایتاً ظهر بارنامه FBL نیز حدود وظایف و مسئولیت‌های و اختیارات متصدی حمل (شرکت حمل‌ونقل بین‌المللی) و عوامل تحت امر او به‌خوبی مشخص شده‌اند.

میهمانان ناخوانده‌ای که صاحبخانه شده‌اند

حال ببینیم چه شخصیت‌های حقوقی دیگری امروز خدمات حمل‌ونقل بین‌المللی ارائه می‌کنند و کدام‌یک بر اساس قوانین و مقررات مجاز به این امر هستند؟

ساماندهی تاسیس و فعالیت شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی از سوی سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای کشور به‌واسطه آیین‌نامه تاسیس و فعالیت شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی و پیش‌بینی سازوکارهایی برای نظارت هر چه بیشتر بر روند تاسیس این شرکت‌ها موجب شد تا متقاضیانی که از حیث قوانین و مقررات و یا از منظر مالی فاقد شرایط تاسیس و راه‌اندازی شرکت حمل‌ونقل بین‌المللی بودند با اخذ مجوز نمایندگی کشتیرانی و یا مجوز خدمات کارگزاری بار هوایی به‌ترتیب از سازمان بنادر و دریانوردی یا سازمان هواپیمایی کشوری به‌سادگی به عرصه حمل‌ونقل بین‌المللی در بخش بارفرابری قدم نهاده و اقدام به ارائه خدمات همه جانبه بارفرابری به مثابه یک شرکت حمل‌ونقل بین‌المللی کنند؛ حال آنکه مجوزهایی که این سازمان‌ها صادر می‌کنند صرفاً به‌منظور اخذ نمایندگی از خطوط کشتیرانی، خطوط هوایی و فعالیت در همان حوزه مربوطه پیش‌بینی شده و بر این اساس شخصیت حقوقی که چنین مجوزی دریافت می‌کند مجاز است که حسب آیین‌نامه مربوطه فقط در حوزه تخصصی دریایی، هوایی یا ریلی به‌عنوان کارگزار و نماینده کریر (مجری حمل) فعالیت نماید.

در ماده اول از آیین‌نامه صدور مجوز و نحوه فعالیت شرکت‌های نمایندگی کشتیرانی (مصوب شورای‌عالی هماهنگی ترابری کشور به تاریخ مورخ ۱۳۹۱٫۰۴٫۰۶) شامل ۹ ماده و ۲۰ تبصره، شرکت نمایندگی کشتیرانی چنین تعریف شده است: شخص حقوقی ایرانی دارای مجوز فعالیت از سازمان بنادر که از طرف مالک کشتی یا خطوط کشتیرانی یا اجاره‌کننده یا هر شخصی که مجاز به اداره و بهره‌برداری کلی یا جزئی از کشتی است، مکلف به انجام وظایف و مسئولیت‌های مندرج در ماده دوم و سوم باشد.

در ماده دوم همین آیین‌نامه نیز وظایف شرکت‌های نمایندگی کشتیرانی در ۱۵ بند به تفصیل ذکر و فعالیت آنها جهت اخذ نمایندگی از خطوط کشتیرانی یاNVOCC ها و فروش سرویس‌های اختصاصی به‌عنوان کارگزار یا نماینده (Agent) مجاز شناخته شده است. از جمله وظایف پیش‌بینی شده برای چنین شرکت‌هایی نیز انجام امور مربوط به ورود و خروج و پاس کشتی‌ها، تدارک خدمات مورد نیاز کشتی و کارکنان، ترتیبات لازم جهت تخلیه و بارگیری، بارشماری و تحویل و تحول کالا و کانتینر، تهیه و تکمیل اسناد محمولات ورودی، صورت‌جلسه کسر و اضافه و تخلیه، ترخیصیه و بازاریابی در امور دریایی است.

به این ترتیب، از آنجا که اساس آیین‌نامه و مجوز فعالیت نمایندگی دریایی بر مبنای ارائه خدمات به‌عنوان کارگزار یا نماینده – و نه متصدی حمل- است، بنابراین امکان پذیرش تصدی حمل و عقد قرارداد حمل مستقیم را ندارند. به‌عبارت دیگر، حوزه فعالیت شرکت‌های نمایندگی کشتیرانی بر اساس آیین‌نامه مربوطه صرفاً خدمات بندر به بندر Port to Port تعیین شده و سند حملی (بارنامه‌ای) که چنین شرکت‌هایی مجاز به صدور و استفاده از آن هستند، بارنامه خط کشتیرانی یا NVOCC (کریر دریایی) است که نمایندگی آن را برعهده دارند.

همین‌طور در دستورالعمل شماره ۶۰۱۴٫۲۳ سازمان هواپیمایی کشوری که تحت عنوان دستورالعمل تخصصی مجوز شرکت‌ها و دفاتر خدمات کارگزاری بار هوایی شناخته می‌شود، اهداف و حوزه اثر موسسات خدمات کارگزاری بار هوایی، هماهنگی و ترتیب حمل کالا (منظور حمل هوایی است) در محدوده وظایف مشخصه (به‌عنوان کارگزار) و قبول مسئولیت به‌موجب قراردادهای منعقده و اخذ کالا و تحویل آن به شرکت هواپیمایی و یا موسسه خدمات بار هوایی جهت صدور بارنامه تعیین شده است. ضمن اینکه جمع‌آوری، انبارداری، بسته‌بندی، خدمات بیمه، اخذ صورت‌مجلس کسر و اضافه و آسیب‌دیدگی و ترخیصه از نماینده خط هوایی تشریفات ترخیص، تحویل کالا در مقصد تا انبار صاحب کالا نیز می‌تواند در قلمرو فعالیت‌های شرکت‌های خدمات کارگزاری بار هوایی قرار گیرند.

لینک کوتاه : https://itcai.ir/?p=3041

ثبت دیدگاه

مجموع دیدگاهها : 6در انتظار بررسی : 0انتشار یافته : 2
  1. عالی بود ندیده بودم کسی اینقدر موشکافانه و دلسوزانه به چنین مطلب مهمی بپردازد

  2. زیاد سخت میگیرید در کشور های همسایه با اولین مجوز بازرگانی شرکتها قادر با همزمان در تمام سطوح و از طرف خریدار و یا فروشنده با فواردر کریری و انجام تشریفات گمرکی مستقیماً وارد شده و برای طرفین خدمت ارایه کنند حالا کشور ما هم چیز منفک شده و روی این اصل تداخل در امور ناهماهنگی بخش ترخیص کریر و فوروادر مشاهده میکنیم و این در حالی زمانیکه از اینطرف با اولین ورود به اتحادیه اروپا خریدار ملزم به انجام تشریفات گمرکی کالا در مقصد تخلیه یعنی بالعکس که حتما یک شرکتها در کلیه مرز های ورودی همگی فقط توسط یک شرکت ایرانی اطهار و هزاران گرفتاری های بعدی برای فواردر و کریر حال چرا اینهمه مشکلات وجود دارد همین میله که اروپایی ها قبل از یکی شدن هم به همین رویه ترانزیت میشود . در واقع ما با سد و معبر سازی بخشنامه به بخشانه موجب شاخص عقب ماندگی در حمل و نقل بین‌المللی دچار سر در گمی شدیم

قوانین ارسال دیدگاه
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.