شرط مهم موفقیت سند ملی ترانزیت به روایت احسان ملکزاده:
به گزارش روابط عمومی احسان ملکزاده، رئیس هیات مدیره انجمن صنفی شرکتهای حملونقل بینالمللی در همایش حملونقل و توسعه اقتصادی که با حضور وزیر راهوشهرسازی برگزار شد بر حضور بخش خصوصی به عنوان شریک راهبردی در فرآیند تصمیمسازی، برنامهریزی و اجرای سند ملی ترانزیت تاکید کرد.
او با بیان اینکه سند برنامه ملی ترانزیت بهعنوان یک نقشهراه کلان برای ارتقای جایگاه ایران در شبکههای ترانزیتی منطقهای و فرامنطقهای و حرکت از نقش صرفاً مسیر عبور کالا به جایگاه مؤثر در زنجیره ارزش مطرح شده است گفت: «سند ملی ترانزیت یک تکلیف ملی و الزامآور است و تحقق اهداف آن، نیازمند هماهنگی واقعی و همکاری همه دستگاههای مسئول در سطح ملی و استانی است.»
رئیس هیات مدیره انجمن صنفی شرکتهای حملونقل بینالمللی اضافه کرد: «تجربه جهانی و همچنین تجربه عملی ما در کشور نشان میدهد که ترانزیت، اگرچه ماهیتی حاکمیتی دارد، اما در عمل بدون مشارکت مؤثر بخش خصوصی به نتیجه نمیرسد.»
ملکزاده با بیان این مقدمه تاکید کرد که موفقیت سند ملی ترانزیت زمانی تضمین میشود که بخش خصوصی نه صرفاً بهعنوان مجری، بلکه بهعنوان شریک راهبردی در فرآیند تصمیمسازی، برنامهریزی و اجرا دیده شود.
او با بیان اینکه امروز رقابت در حوزه ترانزیت، رقابت بر سر موقعیت جغرافیایی نیست؛ بلکه رقابت بر سر کیفیت خدمات، سرعت، پیشبینیپذیری، ثبات مقررات و میزان هماهنگی میان دستگاههاست گفت: «مسیرهایی در منطقه در حال توسعه هستند که با تکیه بر همین عوامل توانستهاند سهم بیشتری از بازار ترانزیت را جذب کنند. اگر مسیر ایران بخواهد جایگاه شایسته خود را حفظ و تقویت کند، لازم است فرآیندها سادهتر، رویهها هماهنگتر و تصمیمگیریها منسجمتر شود. سند ملی ترانزیت میتواند چارچوب این انسجام را فراهم کند، به شرط آنکه اجرای آن بهصورت جدی، فرابخشی و مستمر دنبال شود.»
ملکزاده یکی از محورهای اساسی این سند را اصلاح ساختارها و حرکت به سمت یکپارچگی و هوشمندسازی زنجیره لجستیک دانست و تشریح کرد: «فعالان بخش خصوصی بهخوبی لمس میکنند که تعدد رویهها، ناهماهنگی میان دستگاهها و نبود یک سازوکار واحد و شفاف در مبادی ورودی و خروجی کشور، چگونه میتواند جذابیت مسیر ترانزیتی ایران را کاهش دهد. تحقق اهداف سند، مستلزم آن است که پنجره واحد ترانزیت بهصورت واقعی و عملیاتی اجرا شود و همه دستگاههای درگیر، در چارچوبی هماهنگ، پاسخگو و قابل پیشبینی فعالیت کنند.»
الزامات موفقیت سند ملی ترانزیت
رئیس هیات مدیره انجمن صنفی شرکتهای حملونقل بینالمللی، توسعه همکاریهای منطقهای و فراهمکردن بستر مناسب برای سرمایهگذاری را از الزامات موفقیت سند ملی ترانزیت عنوان کرد و گفت: «بخش خصوصی ایران آمادگی دارد در توسعه پایانهها، مراکز لجستیک، نوسازی ناوگان و مدیریت کریدورها نقش فعالتری ایفا کند، مشروط بر آنکه سیاستها از ثبات برخوردار باشد و فرآیندها بهصورت عملی تسهیل شود.»
رئیس هیات مدیره انجمن صنفی شرکتهای حملونقل بینالمللی در بخش دیگری از همایش حملونقل و توسعه اقتصادی که مربوط به پنل صبح بود با تشریح مشکلات حوزه حملونقل بینالمللی گفت: «چالشهای این حوزه در سه محور اصلی ناهماهنگی نهادی در اجرا، کاهش توان رقابتی در برابر مسیرهای رقیب و فاصله گرفتن از استانداردها و تحولات آینده حملونقل جهان خلاصه میشود.»
او با بیان این مطلب افزود: «این سه محور، منشأ پیامدهایی است که امروز خود را در افزایش هزینه، کاهش پیشبینیپذیری و تضعیف جایگاه ترانزیتی کشور نشان میدهد که اگر این گرههای ساختاری باز نشود، هیچ اصلاح بخشی؛ هرچند ضروری به نتیجه پایدار نخواهد رسید.»
رئیس هیات مدیره انجمن صنفی شرکتهای حملونقل بینالمللی با اظهار اینکه برنامه پنجساله هفتم پیشرفت، با نگاهی واقعبینانه، دقیقاً همین مسئله را هدف قرار داده است گفت: «قانون، هم هدف کمی روشن برای ترانزیت تعیین کرده، و هم برای عبور از ناهماهنگیها، الگوی حکمرانی یکپارچه را پیشبینی کرده است. در همین چارچوب، شکلگیری ستاد گذر ترانزیت را باید نه یک ساختار موازی، بلکه ابزار اجرایی تحقق همان منطق برنامه هفتم دانست.»
ملکزاده مصوبات اخیر ستاد گذر را نقطهای تعیینکننده دانست و اضافه کرد: «اکنون همه ما در مرحلهای قرار داریم که امیدواریم این مصوبات، پس از ابلاغ، بهصورت کامل، منسجم و همسو اجرا شود؛ چرا که موفقیت برنامه هفتم، دقیقاً به همین انسجام اجرایی وابسته است.»
آمادگی انجمن صنفی شرکتهای حملونقل بینالمللی برای حرکت در مسیر تحول
رئیس هیات مدیره انجمن صنفی شرکتهای حملونقل بینالمللی سپس اظهار کرد: «کمیته حملونقل جادهای سازمان ملل تا افق ۲۰۳۵ مسیر را ترسیم کرده که این مسیر کاهش وابستگی به سوخت فسیلی، حرکت به سوی ناوگان سبز، توسعه حملونقل ترکیبی، دیجیتالسازی کامل اسناد و یکنواختسازی کنترلها در مرزهاست.»
ملکزاده سپس تاکید اگر میخواهیم برنامه هفتم به نتیجه برسد و جایگاه ایران در ترانزیت منطقه تقویت شود باید سیاستگذاری، اجرا و تجربه میدانی باید در یک مسیر واحد و هماهنگ قرار گیرند.
او در پایان تاکید کرد که انجمن صنفی شرکتهای حملونقل بینالمللی ایران به عنوان قدیمیترین و گستردهترین تشکل این حوزه آماده است تا در کنار دولت و بخش خصوصی، این مسیر تحول را آغاز كند.
